100 Câu hỏi tự luận và đáp án KTCT ( phần 3)| KTCT

 C©u 41:  Tr×nh bÇy c«ng thøc chung cña T­ b¶n vµ m©u thuÉn cña nã. Ph©n biÖt tiÒn víi t­ c¸ch lµ tiÒn vµ tiÒn víi t­ c¸ch lµ T­ b¶n ?

 

a- C«ng thøc chung cña t­ b¶n: T­ b¶n bao giê còng b¾t ®Çu b»ng mét sè tiÒn nh­ng b¶n th©n tiÒn kh«ng ph¶i lµ t­ b¶n. Nã chØ trë thµnh t­ b¶n trong nh÷ng ®iÒu kiÖn nhÊt ®Þnh.

C«ng thøc chung cña t­ b¶n lµ T - H - T' ⁽¹⁾ vµ c«ng thøc l­u th«ng hµng ho¸ ®¬n gi¶n H - T - H ⁽²⁾. C«ng thøc ⁽¹⁾ kh¸c víi c«ng thøc ⁽²⁾ ë b¾t ®Çu b»ng mua sau ®ã míi b¸n. §iÓm kÕt thóc vµ më ®Çu ®Òu lµ tiÒn, hµng ho¸ chØ lµ trung gian trao ®æi, ë ®©y tiÒn ®­îc øng tr­íc ®Ó thu vÒ víi sè l­îng lín h¬n T'>T hay T'=T + >T. L­îng tiÒn d«i ra (>T) ®­îc M¸c gäi lµ gi¸ trÞ thÆng d­, ký hiÖu lµ m. Sè tiÒn øng ra ban ®Çu (T) víi môc ®Ých thu ®­îc gi¸ trÞ thÆng d­ ®· trë thµnh T­ b¶n. Nh­ vËy tiÒn tÖ chØ biÕn thµnh t­ b¶n khi ®­îc dïng ®Ó ®em l¹i gi¸ trÞ thÆng d­ cho nhµ t­ b¶n. T­ b¶n cho vay vµ t­ b¶n Ng©n hµng vËn ®éng theo c«ng thøc T - T'. Nh×n h×nh thøc ta t­ëng l­u th«ng t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d­. Kh«ng ph¶i nh­ vËy mµ vay tiÒn vÒ còng ph¶i mua hµng ®Ó s¶n xuÊt míi t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d­ ®Ó tr¶ lîi nhuËn vµ lîi tøc cho t­ b¶n Ng©n hµng vµ t­ b¶n cho vay. Do ®ã míi nãi T - H - T' lµ c«ng thøc chung cña t­ b¶n.

b- M©u thuÉn cña c«ng thøc chung cña t­ b¶n

Lý luËn gi¸ trÞ kh¼ng ®Þnh gi¸ trÞ hµng ho¸ lµ lao ®éng x· héi kÕt tinh trong hµng ho¸, nghÜa lµ nã chØ ®­îc t¹o ra trong s¶n xuÊt. Nh­ng míi tho¹t nh×n vµo c«ng thøc ⁽¹⁾ ta ®· cã c¶m gi¸c gi¸ trÞ thÆng d­ ®­îc t¹o ra trong l­u th«ng. Cã ph¶i l­u th«ng t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d­ kh«ng? Ta biÕt, mÆc dï l­u th«ng thuÇn tuý cã diÔn ra d­íi h×nh thøc nµo: mua rÎ, b¸n ®¾t, lõa läc... xÐt trªn ph¹m vi x· héi còng kh«ng hÒ lµm t¨ng gi¸ trÞ mµ chØ lµ ph©n phèi l¹i gi¸ trÞ mµ th«i. Nh­ng nÕu tiÒn tÖ n»m ngoµi l­u th«ng còng kh«ng thÓ lµm t¨ng thªm gi¸ trÞ.

Nh­ vËy, m©u thuÉn cña c«ng thøc chung cña T­ b¶n biÓu hiÖn ë chç: gi¸ trÞ thÆng d­ võa kh«ng ®­îc t¹o ra trong l­u th«ng võa ®­îc t¹o ra trong l­u th«ng. §Ó gi¶i quyÕt m©u thuÉn nµy ph¶i t×m trong l­u th«ng (trong thÞ tr­êng) mét hµng ho¸ cã kh¶ n¨ng t¹o ra gi¸ trÞ míi lín h¬n gi¸ trÞ b¶n th©n nã. §ã lµ hµng ho¸ søc lao ®éng.

c- Ph©n biÖt tiÒn víi t­ c¸ch lµ tiÒn vµ tiÒn víi t­ c¸ch lµ t­ b¶n

B¶n chÊt cña tiÒn tÖ: TiÒn tÖ lµ mét hµng ho¸ ®Æc biÖt ®­îc dïng lµm vËt ngang gi¸ chung cho c¸c hµng ho¸ kh¸c vµ b¶n chÊt cña nã thÓ hiÖn ë 5 chøc n¨ng th­íc ®o gi¸ trÞ, ph­¬ng tiÖn l­u th«ng, ph­¬ng tiÖn cÊt tr÷, ph­¬ng tiÖn thanh to¸n, tiÒn tÖ thÕ giíi. §ã lµ tiÒn víi t­ c¸ch lµ tiÒn mµ tiÒn kh«ng ph¶i lµ t­ b¶n.

TiÒn sÏ víi t­ c¸ch lµ t­ b¶n. Trong x· héi cã giai cÊp, tiÒn tÖ lµ c«ng cô cña ng­êi giÇu ®Ó bãc lét ng­êi nghÌo. Nh­ d­íi chÕ ®é T­ b¶n, tiÒn tÖ trë thµnh t­ b¶n ®Ó bãc lét lao ®éng lµm thuª. §ång thêi trong x· héi T­ b¶n, tiÒn tÖ cã quyÒn lùc rÊt lín, nã cã thÓ mua ®­îc hÕt th¶y, thËm chÝ cã thÓ mua ®­îc c¶ danh dù vµ l­¬ng t©m con ng­êi.

 

C©u 42: Ph©n tÝch hµng ho¸ søc lao ®éng vµ mèi quan hÖ gi÷a tiÒn l­¬ng víi gi¸ trÞ søc lao ®éng ?

 

a- Hµng ho¸ søc lao ®éng: Søc lao ®éng lµ toµn bé thÓ lùc vµ trÝ cña con ng­êi, lµ kh¶ n¨ng lao ®éng cña con ng­êi. Nã lµ yÕu tè c¬ b¶n cña mäi qu¸ tr×nh lao ®éng s¶n xuÊt vµ chØ trë thµnh hµng ho¸ khi cã hai ®iÒu kiÖn:

- Mét lµ: Ng­êi cã søc lao ®éng ph¶i ®­îc tù do vÒ th©n thÓ ®Ó cã quyÒn ®em b¸n søc lao ®éng cña m×nh nh­ mét hµng ho¸ kh¸c tøc ®i lµm thuª.

- Hai lµ: Hä kh«ng cã t­ liÖu s¶n xuÊt vµ cña c¶i kh¸c. Muèn sèng hä buéc ph¶i b¸n søc lao ®éng, tøc lµ lµm thuª.

Khi trë thµnh hµng ho¸, søc lao ®éng còng cã hai thuéc tÝnh nh­ c¸c hµng ho¸ kh¸c nh­ng cã ®Æc ®iÓm riªng.

- Gi¸ trÞ hµng ho¸ søc lao ®éng còng lµ l­îng lao ®éng cÇn thiÕt ®Ó s¶n xuÊt vµ t¸i s¶n xuÊt ra nã. Nã ®­îc quyÕt ®Þnh b»ng toµn bé gi¸ trÞ c¸c t­ liÖu sinh ho¹t vËt chÊt vµ tinh thÇn cÇn thiÕt ®Ó duy tr× cuéc sèng b×nh th­êng cña c«ng nh©n vµ gia ®×nh anh ta vµ nh÷ng phÝ tæn ®Ó ®µo t¹o c«ng nh©n ®¹t ®­îc tr×nh ®é nhÊt ®Þnh. C¸c yÕu tè hîp thµnh cña gi¸ trÞ hµng ho¸ søc lao ®éng phô thuéc vµo c¸c ®iÒu kiÖn cô thÓ cña tõng n­íc: tr×nh ®é v¨n minh, khÝ hËu, tËp qu¸n...

- Gi¸ trÞ sö dông hµng ho¸ søc lao ®éng còng nh»m tho¶ m·n nhu cÇu cña ng­êi mua ®Ó sö dông vµo qu¸ tr×nh lao ®éng. Gi¸ trÞ sö dông cña hµng ho¸ søc lao ®éng kh¸c víi hµng ho¸ th«ng th­êng kh¸c lµ khi ®­îc sö dông sÏ t¹o ra ®­îc mét l­îng gi¸ trÞ míi lín h¬n gi¸ trÞ cña b¶n th©n nã. §ã chÝnh lµ nguån gèc cña gi¸ trÞ thÆng d­.

Hµng ho¸ søc lao ®éng lµ ®iÒu kiÖn ®Ó chuyÓn ho¸ tiÒn thµnh t­ b¶n. Tuy nã kh«ng ph¶i lµ c¸i quyÕt ®Þnh ®Ó cã hay kh«ng cã bãc lét, viÖc quyÕt ®Þnh cßn ë chç gi¸ trÞ thÆng d­ ®­îc ph©n phèi nh­ thÕ nµo.

b- Quan hÖ gi÷a tiÒn l­¬ng víi gi¸ trÞ søc lao ®éng

TiÒn l­¬ng d­íi chÕ ®é t­ b¶n lµ h×nh thøc biÕn t­íng cña gi¸ trÞ hay gi¸ c¶ søc lao ®éng.

- Còng gièng nh­ gi¸ c¶ cña c¸c hµng ho¸ kh¸c, gi¸ c¶ søc lao ®éng lµ gi¸ trÞ søc lao ®éng biÓu hiÖn b»ng tiÒn. Ch¼ng h¹n, gi¸ trÞ mét ngµy cña søc lao ®éng b»ng thêi gian lao ®éng x· héi tÊt yÕu lµ 4 giê, nÕu 4 giê gi¸ trÞ biÓu hiÖn b»ng tiÒn lµ 3 ®«la th× 3 ®«la Êy lµ gi¸ c¶ (tiÒn l­¬ng) cña mét ngµy søc lao ®éng.

- Còng gièng nh­ c¸c hµng ho¸ kh¸c, gi¸ c¶ søc lao ®éng tuy h×nh thµnh trªn c¬ së gi¸ trÞ, nh­ng do quan hÖ cung - cÇu thay ®æi nªn nã còng th­êng xuyªn biÕn ®éng. Nh­ng sù biÕn ®éng tù ph¸t cña gi¸ c¶ søc lao ®éng kh¸c. Gi¸ c¶ c¸c thø hµng ho¸ kh¸c lóc thÊp h¬n hoÆc cao h¬n gi¸ trÞ tuú quan hÖ cung - cÇu: hµng ho¸ søc lao ®éng nãi chung cung v­ît cÇu do n¹n thÊt nghiÖp, cho nªn gi¸ c¶ søc lao ®éng th­êng thÊp h¬n gi¸ trÞ.

 

C©u 43: Tr×nh bÇy qu¸ tr×nh s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­  vµ ph©n tÝch hai ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­. Nªu ý nghÜa cña viÖc nghiªn cøu vÊn ®Ò nµy ?

 

a- Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­

Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt TBCN lµ sù thèng nhÊt gi÷a hai qu¸ tr×nh s¶n xuÊt gi¸ trÞ sö dông víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­. VÝ dô nhµ T­ b¶n s¶n xuÊt sîi ph¶i mua c¸c yÕu tè s¶n xuÊt nh­ sau:

- Mua 20kg b«ng hÕt 20 ®«la

- Mua søc lao ®éng mét ngµy 8 giê hÕt 3 ®«la

- Hao mßn m¸y mãc ®Ó kÐo 20kg b«ng thµnh sîi hÕt 1 ®«la

Gi¶ sö 4 giê lao ®éng ®Çu

- Lao ®éng cô thÓ kÐo 10kg b«ng thµnh sîi:    10 ®«la

- Hao mßn m¸y mãc:                                       0,5 ®«la

- Lao ®éng trõu t­îng t¹o ra gi¸ trÞ míi               3 ®«la (b»ng gi¸ trÞ søc lao   

                                                                        ------------               ®éng)

- Gi¸ trÞ cña sîi lµ:                                            13,5 ®«la

4 giê lao ®éng sau:

- Lao ®éng cô thÓ kÐo 10 kg b«ng thµnh sîi:       10 ®«la

- Hao mßn m¸y mãc                                            0,5 ®«la      

- Lao ®éng trõu t­îng t¹o ra gi¸ trÞ míi:                  3 ®«la

                                                                              ----------

                          Gi¸ trÞ cña sîi lµ                         13,5 ®«la

Nhµ T­ b¶n b¸n sîi ®óng gi¸ trÞ 27 ®«la, nh­ng chØ bá ra 24 ®«la. Nhµ T­ b¶n thu ®­îc 3 ®«la d«i ra. §ã lµ gi¸ trÞ thÆng d­.

VËy gi¸ trÞ thÆng d­ lµ phÇn gi¸ trÞ d«i ra ngoµi gi¸ trÞ hµng ho¸ søc lao ®éng do c«ng nh©n lµm ra vµ bÞ nhµ T­ b¶n chiÕm kh«ng

b- Hai ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­

Cã 2 ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ chñ yÕu lµ ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ t­¬ng ®èi vµ ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ tuyÖt ®èi.

- Gi¸ trÞ thÆng d­ tuyÖt ®èi lµ gi¸ trÞ thÆng d­ thu ®­îc do kÐo dµi ngµy lao ®éng qu¸ giíi h¹n thêi gian lao ®éng cÇn thiÕt. Ngµy lao ®éng kÐo dµi khi thêi gian lao ®éng cÇn thiÕt kh«ng ®æi sÏ lµm t¨ng thêi gian lao ®éng thÆng d­. Ph­¬ng ph¸p nµy ®­îc ¸p dông chñ yÕu ë giai ®o¹n ®Çu cña CNTB khi c«ng cô lao ®éng thñ c«ng thèng trÞ, n¨ng suÊt lao ®éng cßn thÊp.

- Gi¸ trÞ thÆng d­ t­¬ng ®èi lµ gi¸ trÞ thÆng d­ thu ®­îc do rót ng¾n thêi gian lao ®éng cÇn thiÕt trªn c¬ së t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng x· héi. §é dµi ngµy lao ®éng kh«ng ®æi, thêi gian lao ®éng cÇn thiÕt gi¶m sÏ lµm t¨ng thêi gian lao ®éng thÆng d­ ®Ó s¶n xuÊt ra gi¸ trÞ thÆng d­ t­¬ng ®èi.

Do ch¹y theo gi¸ trÞ thÆng d­ vµ c¹nh tranh, c¸c nhµ T­ b¶n lu«n t×m c¸ch c¶i tiÕn kü thuËt, c¶i tiÕn qu¶n lý s¶n xuÊt ®Ó t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, lµm cho gi¸ trÞ c¸ biÖt cña hµng ho¸ thÊp h¬n gi¸ trÞ x· héi. Nhµ T­ b¶n nµo lµm ®­îc ®iÒu ®ã sÏ thu ®­îc phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ tréi h¬n gi¸ trÞ b×nh th­êng cña x· héi gäi lµ gi¸ trÞ thÆng d­ siªu ng¹ch.

c- ý nghÜa cña viÖc nghiªn cøu vÊn ®Ò nµy

NÕu g¹t bá môc ®Ých vµ tÝnh chÊt TBCN th× c¸c ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­, nhÊt lµ ph­¬ng ph¸p s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ t­¬ng ®èi vµ gi¸ trÞ thÆng d­ siªu ng¹ch cã t¸c dông m¹nh mÏ, kÝch thÝch c¸c c¸ nh©n vµ tËp thÓ ng­êi lao ®éng ra søc c¶i tiÕn kü thuËt, c¶i tiÕn qu¶n lý s¶n xuÊt, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, lùc l­îng s¶n xuÊt ph¸t triÓn nhanh.

 

C©u 44:  Ph©n tÝch néi dung, vai trß quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­ vµ sù biÓu hiÖn cña nã trong giai ®o¹n CNTB tù do c¹nh tranh vµ CNTB ®éc quyÒn ?

 

a- Néi dung cña quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­

S¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ lµ môc ®Ých cña nÒn s¶n xuÊt TBCN. Ph­¬ng tiÖn ®Ó ®¹t môc ®Ých lµ t¨ng c­êng ph¸t triÓn kü thuËt, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, t¨ng c­êng ®é lao ®éng ®Ó bãc lét søc lao ®éng cña c«ng nh©n.

Trong bÊt kú x· héi nµo cã s¶n xuÊt hµng ho¸ s¶n phÈm thÆng d­ ®em b¸n trªn thÞ tr­êng ®Òu cã gi¸ trÞ nh­ng chØ trong CNTB th× gi¸ trÞ cña s¶n phÈm thÆng d­ míi lµ gi¸ trÞ thÆng d­. V× vËy s¶n xuÊt gi¸ trÞ thÆng d­ lµ quy luËt kinh tÕ c¬ b¶n cña CNTB.

Néi dung cña quy luËt nµy lµ t¹o ra ngµy cµng nhiÒu gi¸ trÞ thÆng d­ cho nhµ T­ b¶n b»ng c¸ch t¨ng c­êng c¸c ph­¬ng tiÖn kü thuËt vµ qu¶n lý ®Ó bãc lét ngµy cµng nhiÒu lao ®éng lµm thuª.

b- Vai trß cña quy luËt: Quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­ cã t¸c dông m¹nh mÏ trong ®êi sèng x· héi T­ b¶n. Mét mÆt nã thóc ®Èy c¶i tiÕn kü thuËt, c¶i tiÕn qu¶n lý s¶n xuÊt, lµm cho lùc l­îng s¶n xuÊt, n¨ng suÊt lao ®éng cã b­íc thay ®æi vÒ chÊt vµ cã nÒn s¶n xuÊt ®­îc x· héi ho¸ cao. MÆt kh¸c, nã lµm cho c¸c m©u thuÉn vèn cã cña CNTB tr­íc hÕt lµ m©u thuÉn c¬ b¶n (m©u thuÉn gi÷a tÝnh chÊt x· héi cña s¶n xuÊt víi quan hÖ chiÕm h÷u t­ nh©n TBCN) ngµy cµng gay g¾t, quy ®Þnh xu h­íng vËn ®éng tÊt yÕu cña CNTB lµ ®i lªn x· héi míi v¨n minh h¬n ®ã lµ Chñ nghÜa X· héi.

c- BiÓu hiÖn cña quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­ trong giai ®o¹n CNTB tù do c¹nh tranh vµ CNTB ®éc quyÒn

- Trong giai ®o¹n CNTB tù do c¹nh tranh quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­ biÓu hiÖn thµnh quy luËt tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n. Lîi nhuËn b×nh qu©n lµ cïng mét T­ b¶n b»ng nhau ®Çu t­ vµo c¸c ngµnh s¶n xuÊt kh¸c nhau ®Òu thu ®­îc lîi nhuËn b»ng nhau. Tæng gi¸ trÞ thÆng d­ cña tÊt c¶ c¸c ngµnh s¶n xuÊt trong x· héi b»ng tæng lîi nhuËn b×nh qu©n cña c¸c ngµnh s¶n xuÊt trong x· héi.

- Trong giai ®o¹n CNTB ®éc quyÒn quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­ biÓu hiÖn thµnh quy luËt lîi nhuËn ®éc quyÒn bao gåm lîi nhuËn b×nh qu©n céng víi mét sè lîi nhuËn kh¸c do ®éc quyÒn ®em l¹i (mua rÎ, b¸n ®¾t). Lîi nhuËn ®éc quyÒn còng cã c¬ së lµ gi¸ trÞ thÆng d­ nªn tæng gi¸ trÞ thÆng d­ cña tÊt c¶ c¸c ngµnh s¶n xuÊt trong x· héi còng b»ng tæng lîi nhuËn ®éc quyÒn.

 

C©u 45: ThÕ nµo lµ T­ b¶n bÊt biÕn vµ T­ b¶n kh¶ biÕn. T­ b¶n cè ®Þnh vµ T­ b¶n l­u ®éng. Ph©n tÝch c¨n cø vµ ý nghÜa ph©n chia hai cÆp ph¹m trï ®ã ?

 

T­ b¶n lµ gi¸ trÞ ®em l¹i gi¸ trÞ thÆng d­ b»ng c¸ch bãc lét c«ng nh©n lµm thuª.

- §Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt, nhµ T­ b¶n øng tiÒn ra mua t­ liÖu s¶n xuÊt vµ søc lao ®éng. C¸c yÕu tè nµy cã vai trß kh¸c nhau trong viÖc t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d­.

a- T­ b¶n bÊt biÕn vµ T­ b¶n kh¶ biÕn:

- Bé phËn t­ b¶n dïng ®Ó mua t­ liÖu s¶n xuÊt (nhµ x­ëng, m¸y mãc, thiÕt bÞ, nhiªn liÖu, nguyªn liÖu, vËt liÖu phô...) mµ gi¸ trÞ cña nã ®­îc b¶o tån vµ chuyÓn nguyªn vµo s¶n phÈm, tøc lµ gi¸ trÞ kh«ng thay ®æi vÒ l­îng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt lµ T­ b¶n bÊt biÕn (ký hiÖu lµ c)

- Bé phËn T­ b¶n dïng ®Ó mua søc lao ®éng mµ trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kh«ng nh÷ng nã t¸i s¶n xuÊt ra gi¸ trÞ søc lao ®éng mµ cßn s¶n xuÊt ra gi¸ trÞ thÆng d­. NghÜa lµ bé phËn T­ b¶n nµy cã sù thay ®æi vÒ l­îng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt  gäi lµ T­ b¶n kh¶ biÕn (ký hiÖu lµ v)

b- T­ b¶n cè ®Þnh vµ T­ b¶n l­u ®éng

T­ b¶n cè ®Þnh lµ bé phËn t­ b¶n mµ trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt chuyÓn dÇn gi¸ trÞ lµm nhiÒu lÇn vµo s¶n phÈm míi nh­ nhµ x­ëng, m¸y mãc, thiÕt bÞ..., T­ b¶n l­u ®éng lµ bé phËn t­ b¶n mµ trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt chuyÓn mét lÇn toµn bé gi¸ trÞ vµo s¶n phÈm míi nh­ nguyªn liÖu, nhiªn liÖu vµ tiÒn l­¬ng

T­ b¶n cè ®Þnh ®­îc sö dông l©u dµi trong nhiÒu chu kú s¶n xuÊt vµ bÞ hao mßn dÇn: cã hai lo¹i hao mßn: hao mßn h÷u h×nh vµ hao mßn v« h×nh.

Hao mßn h÷u h×nh lµ hao mßn thuÇn tuý vÒ mÆt gi¸ trÞ sö dông. Do qu¸ tr×nh sö dông vµ sù t¸c ®éng cña tù nhiªn lµm cho c¸c bé phËn cña T­ b¶n cè ®Þnh dÇn dÇn hao mßn ®i tíi chç ph¶i thay thÕ.

Hao mßn v« h×nh lµ hao mßn thuÇn tuý vÒ mÆt gi¸ trÞ. Hao mßn v« h×nh x¶y ra khi m¸y mãc cßn tèt nh­ng bÞ mÊt gi¸ c¶ v× xuÊt hiÖn m¸y mãc hiÖn ®¹i  h¬n, c«ng suÊt cao h¬n nh÷ng l¹i rÎ h¬n hoÆc gi¸ trÞ t­¬ng ®­¬ng.

§Ó kh«i phôc t­ b¶n cè ®Þnh, nhµ t­ b¶n lËp quü khÊu hao. Sau mçi thêi kú b¸n hµng ho¸, hä trÝch ra mét sè tiÒn b»ng møc ®é hao mßn t­ b¶n cè ®Þnh bá vµo quü khÊu hao (mét phÇn ®­îc dïng vµo söa ch÷a c¬ b¶n, mét phÇn göi Ng©n hµng chê ®Õn kú mua m¸y míi)

c- C¨n cø vµ ý nghÜa ph©n chia hai cÆp ph¹m trï ®ã

Chia t­ b¶n ra lµm t­ b¶n bÊt biÕn vµ t­ b¶n kh¶ biÕn lµ c«ng lao vÜ ®¹i cña M¸c. Sù ph©n chia Êy ®· v¹ch râ nguån gèc thùc sù cña gi¸ trÞ thÆng d­ lµ do t­ b¶n kh¶ biÕn t¹o ra.

C¸c nhµ kinh tÕ häc t­ s¶n kh«ng thõa nhËn sù ph©n chia ®ã, häc chia t­ b¶n thµnh t­ b¶n cè ®Þnh vµ t­ b¶n l­u ®éng. Chia t­ b¶n thµnh t­ b¶n cè ®Þnh vµ t­ b¶n l­u ®éng sÏ che ®Ëy nguån gèc thùc sù cña gi¸ trÞ thÆng d­. V× ®em gi¸ trÞ mua søc lao ®éng vµ gi¸ trÞ mua nguyªn liÖu, nhiªn liÖu ®­a vµo mét kh¸i niÖm t­ b¶n l­u ®éng sÏ lµm lu mê t¸c dông ®Æc biÖt cña yÕu tè søc lao ®éng trong viÖc t¹o ra gi¸ trÞ vµ gi¸ trÞ thÆng d­. ChØ khi nµo kh¶o s¸t sù kh¸c nhau cña c¸c bé phËn t­ b¶n vÒ ph­¬ng h­íng chuyÓn dÞch gi¸ trÞ th× M¸c míi chia t­ b¶n thµnh t­ b¶n cè ®Þnh vµ t­ b¶n l­u ®éng ®Ó trong qu¶n lý s¶n xuÊt cÇn cã c¸c biÖn ph¸p chèng hao mßn v« h×nh vµ hao mßn h÷u h×nh, cßn khi kh¶o s¸t t¸c dông kh¸c nhau cña c¸c bé phËn t­ b¶n trong qu¸ tr×nh t¨ng thªm gi¸ trÞ th× chia thµnh t­ b¶n bÊt biÕn vµ t­ b¶n kh¶ biÕn.

 

C©u 46: So s¸nh gi¸ trÞ thÆng d­ víi lîi nhuËn, tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ víi tû suÊt lîi nhuËn. Tèc ®é chu chuyÓn cña t­  b¶n cã quan hÖ nh­ thÕ nµo víi khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ ?

 

- Lîi nhuËn lµ gi¸ trÞ thÆng d­ so s¸nh víi toµn bé t­ b¶n bá vµo s¶n xuÊt coi nh­ toµn bé t­ b¶n Êy sinh ra. Thùc ra lîi nhuËn kh«ng ph¶i do toµn bé t­ b¶n sinh ra mµ chØ do t­ b¶n kh¶ biÕn, nã lµ h×nh thøc biÕn t­íng cña gi¸ trÞ thÆng d­. Míi nh×n P = m, nh­ng P vµ m th­êng kh«ng b»ng nhau, P cã thÓ cao h¬n hoÆc thÊp h¬n m tuú theo quan hÖ cung cÇu vÒ hµng ho¸ trªn thÞ tr­êng.

Tû suÊt lîi nhuËn lµ tû lÖ phÇn tr¨m gi÷a gi¸ trÞ thÆng d­ vµ toµn bé t­ b¶n øng tr­íc. Ký hiÖu P'

        m                                                                                   m

(P' =----- x 100%). Nã kh¸c víi tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ (m' =----- x 100%)

       c + v                                                                                 v

Tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ chØ râ møc ®é bãc lét cña nhµ t­ b¶n ®èi víi c«ng nh©n, cßn tû suÊt lîi nhuËn nãi râ møc l·i cña nhµ t­ b¶n. Tû suÊt lîi nhuËn bao giê còng nhá h¬n tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­.

- Tèc ®é chu chuyÓn cña t­ b¶n cã quan hÖ nh­ thÕ nµo víi khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ ?

Khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ b»ng tÝch cña tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ vµ tæng t­ b¶n kh¶ biÕn M = m' x V. T¨ng tèc ®é chu chuyÓn cña t­ b¶n th× tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ hµng n¨m sÏ n©ng cao, tøc lµ n©ng cao tû suÊt gi÷a khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ t¹o ra trong mét n¨m víi t­ b¶n kh¶ biÕn øng ra tr­íc.

VÝ dô: Cã 2 t­ b¶n, mçi t­ b¶n cã 25.000 ®«la, t­ b¶n kh¶ biÕn, tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ ®Òu lµ 100%.

NÕu t­ b¶n thø nhÊt mét n¨m chu chuyÓn mét lÇn, t­ b¶n thø hai chu chuyÓn hai lÇn. KÕt qu¶ khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ cña t­ b¶n thø nhÊt lµ:

100% x 25.000 ®« la = 25.000 ®« la

Khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ cña t­ b¶n thø hai lµ:

100% x (25.000 ®« la x 2) = 50.000 ®« la

Nh­ vËy tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ cña t­ b¶n thø nhÊt lµ:

m/v x 100% = 25.000/25.000 x 100% = 100%

Tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ cña t­ b¶n thø hai lµ:

m/v x 100% = 50.000/25.000 x 100% = 200%

Nh­ vËy, tuy tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ thùc tÕ kh«ng ®æi, nh­ng t­ b¶n chu chuyÓn cµng nhanh, sè vßng chu chuyÓn cña t­ b¶n kh¶ biÕn cµng nhiÒu th× khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ cµng lín, tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ hµng n¨m cµng cao.

 

C©u 47:  Ph©n tÝch thùc chÊt cña tÝch luü t­ b¶n vµ c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng ®Õn quy m« tÝch luü ? So s¸nh qu¸ tr×nh tÝch tô vµ tËp trung t­ b¶n?

 

a- Muèn t¸i s¶n xuÊt më réng, nhµ t­ b¶n kh«ng thÓ sö dông hÕt gi¸ trÞ thÆng d­ cho tiªu dïng c¸ nh©n, mµ ph¶i dïng mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ thµnh t­ b¶n phô thªm. Nguån gèc duy nhÊt cña tÝch luü t­ b¶n lµ gi¸ trÞ thÆng d­. Thùc chÊt cña tÝch luü t­ b¶n lµ biÕn mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ thµnh t­ b¶n phô thªm.

b- Quy m« tÝch luü t­ b¶n phô thuéc vµo khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ vµ tû lÖ ph©n chia gi÷a tÝch luü vµ tiªu dïng c¸ nh©n.

NÕu tû lÖ ph©n chia kh«ng thay ®æi th× quy m« tÝch luü phô thuéc vµo c¸c nh©n tè lµm t¨ng khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ nh­: t¨ng c­êng ®é lao ®éng, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, quy m« t­ b¶n øng tr­íc, sù chªnh lÖch ngµy cµng lín gi÷a t­ b¶n cè ®Þnh sö dông vµ t­ b¶n cè ®Þnh tiªu dïng.

- So s¸nh qu¸ tr×nh tÝch tô vµ tËp trung t­ b¶n

+ TÝch tô t­ b¶n lµ sù t¨ng thªm quy m« t­ b¶n c¸ biÖt b»ng c¸ch t­ b¶n ho¸ mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­. Nã lµ kÕt qu¶ trùc tiÕp cña tÝch luü t­ b¶n.

+ TËp trung t­ b¶n lµ sù t¨ng thªm quy m« t­ b¶n c¸ biÖt b»ng c¸ch kÕt hîp nhiÒu t­ b¶n nhá thµnh mét t­ b¶n lín h¬n.

TËp trung t­ b¶n th­êng diÔn ra b»ng hai ph­¬ng ph¸p lµ c­ìng bøc vµ tù nguyÖn:

 TÝch tô t­ b¶n lµm t¨ng thªm quy m« t­ b¶n x· héi, nã ph¶n ¸nh mèi quan hÖ trùc tiÕp gi÷a giai cÊp c«ng nh©n vµ giai cÊp t­ s¶n. Cßn tËp trung t­ b¶n chØ ph©n phèi l¹i vµ tæ chøc l¹i t­ b¶n x· héi, nã ph¶n ¸nh quan hÖ trùc tiÕp gi÷a c¸c nhµ t­ b¶n.

TÝch tô t­ b¶n vµ tËp trung t­ b¶n cã quan hÖ víi nhau vµ t¸c ®éng thóc ®Èy nhau. NÕu g¹t bá tÝnh chÊt t­ b¶n th× tÝch tô vµ tËp trung t­ b¶n lµ h×nh thøc lµm t¨ng thu nhËp quèc d©n vµ sö dông hîp lý, cã hiÖu qu¶ c¸c nguån vèn cña x· héi.

 

C©u 48: ThÕ nµo lµ tuÇn hoµn vµ chu chuyÓn t­ b¶n ? Ph©n tÝch c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng ®Õn tèc ®é chu chuyÓn t­ b¶n ? ý nghÜa cña viÖc nghiªn cøu vÊn ®Ò trªn ?

 

- TuÇn hoµn cña t­ b¶n: Mäi t­ b¶n s¶n xuÊt trong qu¸ tr×nh vËn ®éng ®Òu qua 3 giai ®o¹n, tån t¹i d­íi 3 h×nh thøc vµ thùc hiÖn 3 chøc n¨ng råi quay vÒ h×nh thøc xuÊt ph¸t cña nã gäi lµ tuÇn hoµn t­ b¶n

- Chu chuyÓn cña t­ b¶n. Sù tuÇn hoµn cña t­ b¶n s¶n xuÊt, nÕu xÐt nã lµ qu¸ tr×nh ®Þnh kú ®æi míi, diÔn ra liªn tôc, lÆp ®i l¨p l¹i gäi lµ chu chuyÓn cña t­ b¶n. Chu chuyÓn cña t­ b¶n nãi lªn tèc ®é vËn ®éng cña t­ b¶n nhanh hay chËm.

- C¸c nh©n tè ¶nh h­ëng ®Õn tèc ®é chu chuyÓn cña t­ b¶n. Thêi gian chu chuyÓn t­ b¶n lµ kho¶ng thêi gian tõ khi t­ b¶n øng ra d­íi mét h×nh thøc nhÊt ®Þnh ®Õn khi nã trë vÒ h×nh thøc ®ã nh­ng cã thªm gi¸ trÞ. Nh­ vËy, ®Ó chu chuyÓn mét vßng, t­ b¶n ph¶i tr¶i qua hai giai ®o¹n l­u th«ng vµ mét giai ®o¹n s¶n xuÊt. Muèn t¨ng tèc ®é chu chuyÓn t­ b¶n, ph¶i gi¶m thêi gian s¶n xuÊt vµ thêi gian l­u th«ng. Muèn gi¶m thêi gian l­u th«ng ph¶i cã ph­¬ng tiÖn giao th«ng vËn t¶i tèt, ®Çy ®ñ vµ thuËn tiÖn, ®ång thêi c¸c s¶n phÈm lµm ra ph¶i cã chÊt l­îng cao, gi¸ thµnh h¹, hîp thÞ hiÕu ng­êi tiªu dïng. Muèn gi¶m thêi gian s¶n xuÊt ph¶i t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, gi¶m thêi gian gi¸n ®o¹n b»ng c¸ch øng dông khoa häc kü thuËt.

- Nghiªn cøu tuÇn hoµn vµ chu chuyÓn cña t­ b¶n cã ý nghÜa thùc tiÔn quan träng trong s¶n xuÊt kinh doanh. T¨ng tèc ®é chu chuyÓn lµm t¨ng khèi l­îng gi¸ trÞ thÆng d­ vµ tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ hµng n¨m.

 

C©u 49: ThÕ nµo lµ lîi nhuËn, tû suÊt lîi nhuËn. Ph©n tÝch sù h×nh thµnh tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n vµ ý nghÜa cña nã ?

 

a- Lîi nhuËn

Hao phÝ lao ®éng thùc tÕ cña x· héi lµ  c + v + m. NÕu gäi G lµ gi¸ trÞ hµng ho¸ th× G = c + v + m.

Chi phÝ s¶n xuÊt T­ b¶n chñ nghÜa lµ  c + v. NÕu ký hiÖu chi phÝ s¶n xuÊt t­ b¶n chñ nghÜa lµ K th× K = c + v Õ G = K + m. Khi  c+v chuyÓn thµnh K th× sè tiÒn nhµ T­ b¶n thu ®­îc tréi h¬n so víi chi phÝ s¶n xuÊt T­ b¶n chñ nghÜa. Sè tiÒn tréi h¬n ®ã ®­îc quan niÖm lµ do toµn bé T­ b¶n øng tr­íc (K) t¹o ra vµ gäi lµ lîi nhuËn, ký hiÖu lµ P. Ta cã G = K + P

Thùc ra lîi nhuËn lµ h×nh thøc biÕn t­íng cña gi¸ trÞ thÆng d­, lµ h×nh thøc biÓu hiÖn ra bªn ngoµi cña gi¸ trÞ thÆng d­.

Nh×n bÒ ngoµi th× P = m, c¸i kh¸c nhau ë chç khi nãi (m) lµ bao hµm so s¸nh nã víi (v), cßn nãi (P) l¹i bao hµm so s¸nh víi (c+v). P vµ m th­êng kh«ng b»ng nhau. P cã thÓ lín h¬n hoÆc bÐ h¬n m phô thuéc vµo quan hÖ cung - cÇu vÒ hµng ho¸ trªn thÞ tr­êng quyÕt ®Þnh.

b- Tû suÊt lîi nhuËn

Tû suÊt lîi nhuËn tû lÖ phÇn tr¨m gi¸ trÞ thÆng d­ vµ toµn bé t­ b¶n øng tr­íc, ký hiÖu lµ P'

                            m

                P' = ---------- x 100%

                         c + v

- Tû suÊt lîi nhuËn (P') kh¸c víi tû suÊt gi¸ trÞ thÆng d­ (m')

+ NÕu xÐt vÒ l­îng P' lu«n nhá h¬n m'

+ NÕu xÐt vÒ chÊt P' nãi lªn cho nhµ t­ b¶n biÕt kinh doanh vµ ngµnh nµo cã lîi h¬n, cßn m' nãi lªn tr×nh ®é bãc lét cña t­ b¶n víi c«ng nh©n lµm thuª.

c- Sù h×nh thµnh tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n vµ ý nghÜa cña nã

Trong nÒn s¶n xuÊt t­ b¶n chñ nghÜa, cã hai h×nh thøc c¹nh tranh chñ yÕu lµ c¹nh tranh trong néi bé ngµnh vµ c¹nh tranh gi÷a c¸c ngµnh.

C¹nh tranh trong néi bé ngµnh lµ c¹nh tranh gi÷a c¸c xÝ nghiÖp cïng s¶n xuÊt mét lo¹i hµng ho¸ nh»m thu ®­îc lîi nhuËn siªu ng¹ch. C¹nh tranh trong néi bé ngµnh buéc c¸c xÝ nghiÖp ph¶i t×m c¸ch gi¶m gi¸ trÞ c¸ biÖt cña hµng ho¸ thÊp h¬n gi¸ trÞ x· héi ®Ó giµnh th¾ng lîi trong c¹nh tranh. KÕt qu¶ lµ lµm cho ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt trung b×nh trong mét ngµnh thay ®æi, gi¸ trÞ x· héi cña hµng ho¸ gi¶m xuèng.

C¹nh tranh gi÷a c¸c ngµnh lµ c¹nh tranh gi÷a c¸c nhµ t­ b¶n ë c¸c ngµnh s¶n xuÊt kh¸c nhau nh»m t×m n¬i ®Çu t­ cã lîi h¬n. ë c¸c ngµnh s¶n xuÊt kh¸c nhau, cã nh÷ng ®iÒu kiÖn kh¸c nhau, do ®ã tû suÊt lîi nhuËn còng kh¸c nhau. C¸c nhµ t­ b¶n chän ngµnh cã tû suÊt lîi nhuËn cao ®Ó ®Çu t­. VÝ dô: Ngµnh A cã P' = 20%, ngµnh B cã P' = 30%, ngµnh C  cã P' = 10%. Mét sè nhµ t­ b¶n ë ngµnh C sÏ chuyÓn sang kinh doanh ngµnh B lµm cho cung hµng ho¸ nµy t¨ng lªn dÉn tíi P' dÇn dÇn gi¶m xuèng tõ 30% xuèng 20%, ngµnh C do gi¶m ng­êi s¶n xuÊt nªn cung Ýt ®i lµm cho P tõ 10% dÇn dÇn lªn ®Õn 20%. KÕt qu¶ lµ h×nh thµnh tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n (tû suÊt lîi nhuËn ë c¸c ngµnh kh¸c nhau ®Òu b»ng nhau). Cßn lîi nhuËn mµ c¸c xÝ nghiÖp thu ®­îc th× b»ng tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n (ký hiÖu lµ P') nh©n víi t­ b¶n øng tr­íc (K) = K x P'

Lîi nhuËn b×nh qu©n (ký hiÖu lµ P') lµ cã cïng t­ b¶n b»ng nhau ®Çu t­ cho c¸c ngµnh kh¸c nhau vÉn thu ®­îc sè lîi nhuËn b»ng nhau.

Nghiªn cøu vÊn ®Ò nµy cã ý nghÜa quan träng lµ Nhµ n­íc cÇn cã chÝnh s¸ch, luËt ph¸p khuyÕn khÝch c¹nh tranh lµnh m¹nh sÏ cã t¸c dông c¶i tiÕn kü thuËt, c¶i tiÕn qu¶n lý s¶n xuÊt, n¨ng suÊt lao ®éng n©ng cao, chÊt l­îng hµng ho¸ tèt h¬n, gi¸ c¶ gi¶m.

 

C©u 50: Ph©n tÝch nguån gèc cña lîi nhuËn th­¬ng nghiÖp, lîi tøc Ng©n hµng vµ lîi nhuËn Ng©n hµng ?

a- Nguån gèc cña lîi nhuËn th­¬ng nghiÖp

 

Nh×n bÒ ngoµi th× h×nh nh­ lîi nhuËn th­¬ng nghiÖp thuÇn tuý do l­u th«ng sinh ra. VÝ dô: Mét th­¬ng nh©n mua hµng ho¸ gi¸ 100 ®«la, b¸n ra theo 110 ®«la, nh­ thÕ hä ®· thu ®­îc 10 ®«la lîi nhuËn. Thùc tÕ th× 10 ®«la lîi nhuËn ®ã kh«ng ph¶i do l­u th«ng sinh ra, v× trong qu¸ tr×nh l­u th«ng, hµng ho¸ chØ thay ®æi h×nh thøc gi¸ trÞ (tøc chuyÓn tõ h×nh thøc hµng ho¸ sang h×nh thøc tiÒn tÖ) chø kh«ng t¹o ra mét chót gi¸ trÞ vµ gi¸ trÞ thÆng d­ nµo.

ThËt ra, lîi nhuËn th­¬ng nghiÖp ®­îc s¸ng t¹o ra trong lÜnh vùc s¶n xuÊt. Trong Chñ nghÜa t­ b¶n, nã lµ mét phÇn cña gi¸ trÞ thÆng d­ do c«ng nh©n c«ng nghiÖp s¸ng t¹o ra. Nhµ t­ b¶n c«ng nghiÖp ph¶i nh­îng mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ cho nhµ t­ b¶n th­¬ng nghiÖp, v× nhµ t­ b¶n th­¬ng nghiÖp b¸n hµng cho nhµ t­ b¶n c«ng nghiÖp. PhÇn gi¸ trÞ thÆng d­ ®em nh­êng Êy lµ lîi nhuËn th­¬ng nghiÖp.

ViÖc ph©n phèi lîi nhuËn gi÷a t­ b¶n c«ng nghiÖp vµ t­ b¶n th­¬ng nghiÖp diÔn ra theo quy luËt tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n th«ng qua c¹nh tranh.

b- Lîi tøc Ng©n hµng vµ lîi nhuËn Ng©n hµng

Lîi nhuËn Ng©n hµng lµ thu nhËp cña nhµ t­ b¶n Ng©n hµng khi kinh doanh nghiÖp vô Ng©n hµng. Trong CNTB, lîi nhuËn Ng©n hµng lµ h×nh th¸i biÕn t­íng riªng biÖt cña gi¸ trÞ thÆng d­.

NghiÖp vô chÝnh cña Ng©n hµng lµ thu nhËn tiÒn göi vµ cho vay tiÒn. Lîi tøc cho vay cña Ng©n hµng cao h¬n lîi tøc tiÒn göi, con sè chªnh lÖch Êy lµ nguån gèc cña lîi nhuËn Ng©n hµng. Tuy vËy, kh«ng ph¶i toµn bé con sè chªnh lÖch Êy ®Òu lµ lîi nhuËn Ng©n hµng, mµ lîi nhuËn Ng©n hµng chØ lµ con sè cßn l¹i sau khi ®· trõ mét phÇn ®Ó bï vµo chi phÝ nghiÖp vô Ng©n hµng (l­¬ng nh©n viªn, sæ s¸ch, khÊu hao tµi s¶n kh¸c...)

Ng©n hµng cho c¸c nhµ trùc tiÕp kinh doanh vay. Nhµ t­ b¶n lÊy sè tiÒn Êy ®Ó s¶n xuÊt ra gi¸ trÞ thÆng d­ (t­ b¶n c«ng nghiÖp) hoÆc thùc hiÖn gi¸ trÞ thÆng d­ (t­ b¶n th­¬ng nghiÖp), sau ®ã ®em mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ thu ®­îc lµm thµnh lîi tøc tr¶ cho Ng©n hµng. Do ®ã, lîi nhuËn Ng©n hµng còng lµ gi¸ trÞ thÆng d­.

Sù c¹nh tranh gi÷a c¸c ngµnh trong x· héi t­ b¶n còng lµ cho lîi nhuËn Ng©n hµng b»ng lîi nhuËn b×nh qu©n, nÕu kh«ng chñ Ng©n hµng sÏ chuyÓn vèn sang kinh doanh ngµnh kh¸c.

100 CÂU HỎI TỰ LUẬN VÀ ĐÁP ÁN MÔN KTCT (MAC 2) DÙNG CHO SINH VIÊN NEU   PHẦN LỜI GIẢI DO NHÓM BIÊN TẬP LỚP BĐS 50B ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN HÀ NỘI THỰC HIỆN www.Diachu.ning.com  Địa chỉ cập nhật tài liệu ôn thi -Phần mềm thi trắc nhiệm-Kho luận văn-Báo cáo tốt nghiệp cho sinh viên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân     www.Diachu.ning.com  Địa chỉ cập nhật tài liệu ôn thi -Phần mềm thi trắc nhiệm-Kho luận văn-Báo cáo tốt nghiệp cho sinh viên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

C©u 51:  Tr×nh bµy nh÷ng néi dung c¬ b¶n vÒ sù h×nh thµnh c«ng ty cæ phÇn vµ thÞ tr­êng chøng kho¸n ?

 

a- C«ng ty cæ phÇn: Muèn më réng s¶n xuÊt, x©y dùng c¸c xÝ nghiÖp lín ph¶i hîp nhÊt nhiÒu t­ b¶n c¸ nh©n l¹i thµnh nh÷ng c«ng ty cæ phÇn.

C«ng ty cæ phÇn lµ nh÷ng xÝ nghiÖp mµ vèn cña nã lµ do nh÷ng ng­êi tham gia gäi lµ cæ ®«ng ®ãng gãp vµo.

+ Cæ ®«ng lµ ng­êi mua cæ phiÕu, c¨n cø vµo sè tiÒn ghi trªn cæ phiÕu, cæ ®«ng sÏ ®­îc lÜnh mét phÇn thu nhËp cña xÝ nghiÖp gäi lµ lîi tøc cæ phÇn. Lîi tøc cæ phÇn kh«ng cè ®Þnh mµ phô thuéc vµo t×nh h×nh kinh doanh cña c«ng ty.

+ Cæ phiÕu ®­îc mua b¸n trªn thÞ tr­êng gäi lµ thÞ gi¸ cæ phiÕu. ThÞ gi¸ cæ phiÕu kh«ng ph¶i lµ sè tiÒn ghi trªn mÆt phiÕu, mµ lµ mét sè tiÒn nÕu ®em göi Ng©n hµng sÏ thu ®­îc sè lîi tøc b»ng lîi tøc cæ phÇn.

VÝ dô: Mét cæ phiÕu lµ 100 ®«la, mçi n¨m thu ®­îc 12 ®«la lîi tøc cæ phÇn vµ lîi tøc göi Ng©n hµng lµ 3% th× thÞ gi¸ cæ phiÕu lµ 12/3 x 100 = 400 ®«la.

+ Cæ ®«ng cã quyÒn tham gia ®¹i héi cæ ®«ng ®Ó bÇu Ban Qu¶n trÞ c«ng ty vµ th«ng qua c¸c nghÞ quyÕt cña c«ng ty. ChØ cÇn n¾m ®­îc mét sè l­îng cæ phiÕu ®¸ng kÓ lµ cã thÓ thao tóng, khèng chÕ c¶ c«ng ty.

+ C«ng ty cæ phÇn ngoµi ph¸t hµnh cæ phiÕu cßn ph¸t hµnh tr¸i kho¸n. Ng­êi mua tr¸i kho¸n ®­îc nhËn lîi tøc cè ®Þnh nh­ng kh«ng ®­îc dù ®¹i héi cæ ®«ng.

b- ThÞ tr­êng chøng kho¸n

ThÞ tr­êng chøng kho¸n lµ n¬i giao dÞch, mua b¸n c¸c lo¹i chøng kho¸n nh­ cæ phiÕu, tr¸i kho¸n, c«ng tr¸i, kú phiÕu...

- ThÞ tr­êng chøng kho¸n lµ lo¹i thÞ tr­êng rÊt nh¹y víi c¸c biÕn ®éng kinh tÕ, chÝnh trÞ, qu©n sù. Gi¸ c¶ chøng kho¸n cao biÓu hiÖn nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn, ng­îc l¹i biÓu hiÖn nÒn kinh tÕ khñng ho¶ng.

Liªn hÖ vËn dông vµo nÒn kinh tÕ ViÖt Nam

C«ng ty cæ phÇn vµ thÞ tr­êng chøng kho¸n cã vai trß rÊt quan träng ®èi víi nÒn kinh tÕ hµng ho¸. Nã kh«ng ph¶i lµ s¶n phÈm riªng cña Chñ nghÜa T­ b¶n. Víi n­íc ta, viÖc nghiªn cøu vÊn ®Ò nµy ®Ó sö dông mét c¸ch phï hîp lµ cÇn thiÕt. Nã cã t¸c dông lµ ®ßn bÈy m¹nh mÏ ®Ó tËp trung c¸c nguån vèn ch­a sö dông n»m r¶i r¸c trong nh©n d©n, tËp thÓ, kiÒu bµo ë n­íc ngoµi. Nã t¹o ®iÒu kiÖn thùc hiÖn quyÒn tù chñ kinh doanh, g¾n liÒn vµ kÕt hîp c¸c lo¹i lîi Ých kinh tÕ, lµ h×nh thøc x· héi ho¸ s¶n xuÊt, kÕt hîp chÕ ®é c«ng h÷u víi c¸c h×nh thøc së h÷u kh¸c.

 

C©u 52: Ph©n tÝch b¶n chÊt ®Þa t« vµ c¸c h×nh thøc ®Þa t« ?

 

a- B¶n chÊt ®Þa t«

- Chñ nghÜa T­ b¶n tuy thñ tiªu lèi kinh doanh phong kiÕn nh­ng vÉn kh«ng d¸m thñ tiªu chÕ ®é t­ h÷u vÒ ruéng ®Êt. PhÇn lín ruéng ®Êt lµ thuéc quyÒn së h÷u cña ®¹i ®Þa chñ. Do ®ã trong n«ng nghiÖp TBCN cã 3 giai cÊp: giai cÊp ®Þa chñ, giai cÊp t­ s¶n kinh doanh n«ng nghiÖp vµ giai cÊp c«ng nh©n n«ng nghiÖp.

- Nhµ t­ b¶n kinh doanh n«ng nghiÖp ph¶i thuª ruéng ®Êt vµ thuª c«ng nh©n ®Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt. Do ®ã t­ b¶n ph¶i trÝch ra mét phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ do c«ng nh©n t¹o ra ®Ó tr¶ cho ®Þa chñ d­íi h×nh thøc ®Þa t«.

- §Þa t« TBCN lµ phÇn gi¸ trÞ thÆng d­ cßn l¹i sau khi ®· trõ ®i phÇn lîi nhuËn b×nh qu©n cña nhµ t­ b¶n kinh doanh ruéng ®Êt. §Þa t« = m - P

b- C¸c h×nh thøc ®Þa t«

- §Þa t« chªnh lÖch lµ phÇn phô thªm ngoµi lîi nhuËn b×nh qu©n thu nhËp trªn ruéng ®Êt cã ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt thuËn lîi h¬n (®é mÉu mì vµ vÞ trÝ ®Þa lý). Nã lµ sè chªnh lÖch gi÷a gi¸ c¶ s¶n xuÊt chung quyÕt ®Þnh bëi ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt c¸ biÖt trªn ruéng ®Êt lo¹i tèt vµ trung b×nh.

M¸c chia ®Þa t« chªnh lÖch thµnh hai lo¹i lµ ®Þa t« chªnh lÖch I vµ ®Þa t« chªnh lÖch II.

+ §Þa t« chªnh lÖch I g¾n liÒn víi ®é mÇu mì tù nhiªn vµ vÞ trÝ thuËn lîi

+ §Þa t« chªnh lÖch II g¾n liÒn víi th©m canh, lµ kÕt qu¶ cña t­ b¶n ®Çu t­ thªm trªn cïng mét ®¬n vÞ diÖn tÝch.

- §Þa t« tuyÖt ®èi. Ng­êi chñ ruéng ®Êt (dï ®Êt xÊu tèt, xa gÇn) khi ®· cho thuª ®Òu nhËn ®­îc ®Þa t«. Sè ®Þa t« nhÊt thiÕt ph¶i nhËn ®­îc Êy gäi lµ ®Þa t« tuyÖt ®èi.

C¬ së cña ®Þa t« tuyÖt ®èi lµ do cÊu t¹o h÷u c¬ cña t­ b¶n trong n«ng nghiÖp thÊp h¬n trong c«ng nghiÖp. Cßn nguyªn nh©n tån t¹i ®Þa t« tuyÖt ®èi lµ do chÕ ®é ®éc quyÒn ruéng ®Êt ®· ng¨n c¶n n«ng nghiÖp tham gia c¹nh tranh gi÷a c¸c ngµnh ®Ó thµnh lîi nhuËn b×nh qu©n.

- §Þa t« ®éc quyÒn: §Þa t« ®éc quyÒn cã thÓ tån t¹i trong n«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp khai th¸c vµ c¸c khu ®Êt trong thµnh phè.

+ Trong n«ng nghiÖp, ®Þa t« ®éc quyÒn cã ë c¸c khu ®Êt cã tÝnh chÊt ®Æc biÖt cho phÐp s¶n xuÊt c¸c c©y trång quý, hiÕm (do ®ã b¸n ®­îc gi¸ c¶ cao)

+ Trong c«ng nghiÖp khai th¸c, ®Þa t« ®éc quyÒn cã ë c¸c vïng khai th¸c c¸c kim lo¹i hay kho¸ng chÊt quý hiÕm, hoÆc nh÷ng kho¸ng s¶n mµ kh¶ n¨ng khai th¸c cßn thÊp so víi nhu cÇu.

+ Trong c¸c thµnh phè ®Þa t« ®éc quyÒn thu ®­îc á c¸c khu ®Êt cã vÞ trÝ thuËn lîi cho phÐp x©y dùng c¸c trung t©m c«ng nghiÖp, th­¬ng m¹i, dÞch vô nhµ cho thuª cã kh¶ n¨ng thu lîi nhuËn nhiÒu.

Lý luËn ®Þa t« TBCN cña M¸c kh«ng chØ v¹ch râ quan hÖ s¶n xuÊt TBCN trong n«ng nghiÖp mµ cßn lµ c¬ së lý luËn ®Ó Nhµ n­íc x©y dùng c¸c chÝnh s¸ch thuÕ víi n«ng nghiÖp vµ c¸c ngµnh kh¸c cã liªn quan mét c¸ch hîp lý, kÝch thÝch ph¸t triÓn n«ng nghiÖp vµ c¸c ngµnh kh¸c trong nÒn kinh tÕ (Nhµ n­íc ta hiÖn nay kh«ng ®¸nh thuÕ vµo ®Þa t« chªnh lÖch II ®Ó khuyÕn khÝch n«ng d©n yªn t©m ®Çu t­ th©m canh t¨ng n¨ng suÊt).

 

C©u 53: Ph©n tÝch nguyªn nh©n h×nh thµnh, c¸c h×nh thøc cña ®éc quyÒn, b¶n chÊt kinh tÕ cña chñ nghÜa t­ b¶n ®éc quyÒn ?

 

a- Nguyªn nh©n h×nh thµnh chñ nghÜa T­ b¶n ®éc quyÒn

CNTB ph¸t triÓn qua hai giai ®o¹n lµ CNTB tù do c¹nh tranh vµ CNTB ®éc quyÒn hay chñ nghÜa ®Õ quèc.

CNTB ®éc quyÒn xuÊt hiÖn vµo cuèi thÕ kû XIX ®Çu thÕ kû XX lµ do c¸c nguyªn nh©n chñ yÕu:

- Sù t¸c ®éng cña c¹nh tranh, muèn th¾ng nhµ t­ b¶n ph¶i tÝch tô, tËp trung s¶n xuÊt.

- Sù ph¸t triÓn cña khoa häc kü thuËt (ph­¬ng ph¸p luyÖn kim míi, ®éng c¬ ®èt trong, ph­¬ng tiÖn vËn t¶i míi...). §Ó ¸p dông nh÷ng thµnh tùu ®ã vµo s¶n xuÊt cÇn cã nguån vèn lín. §iÒu nµy yªu cÇu ph¶i tÝch tô t­ b¶n vµ tËp trung s¶n xuÊt.

- Do cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ cña thÕ giíi t­ b¶n, ®Æc biÖt lµ cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ n¨m 1873 cµng ®Èy m¹nh tÝch tô t­ b¶n vµ tËp trung s¶n xuÊt.

TÝch tô vµ tËp trung s¶n xuÊt ®Õn møc ®é nµo ®ã tÊt yÕu dÉn ®Õn ®éc quyÒn, v× sè Ýt c¸c xÝ nghiÖp lín dÔ tho¶ hiÖp víi nhau h¬n lµ nhiÒu xÝ nghiÖp nhá. MÆt kh¸c, c¹nh tranh gi÷a c¸c xÝ nghiÖp lín sÏ gay g¾t h¬n, ®Î ra khuynh h­íng tho¶ hiÖp ®Ó n¾m ®éc quyÒn.

- §éc quyÒn lµ sù liªn minh gi÷a c¸c xÝ nghiÖp lín n¾m trong tay phÇn lín nh÷ng c¬ së s¶n xuÊt lín hoÆc tiªu thô mét hoÆc mét sè lín lo¹i hµng ho¸ cã kh¶ n¨ng h¹n chÕ c¹nh tranh, ®Þnh gi¸ c¶ ®éc quyÒn vµ thu ®­îc lîi nhuËn ®éc quyÒn cao.

b- C¸c h×nh thøc cña ®éc quyÒn

- C¸c - ten lµ lo¹i liªn minh ®éc quyÒn vÒ gi¸ c¶, thÞ tr­êng, c¸c thµnh viªn trong ®éc quyÒn nµy vÉn ®éc lËp c¶ trong s¶n xuÊt lÉn trong l­u th«ng.

- Xanh - ®i - en lµ lo¹i tæ chøc ®éc quyÒn mµ c¸c thµnh viªn ®éc lËp vÒ mÆt s¶n xuÊt, ban qu¶n trÞ ®¶m nhiÖm viÖc l­u th«ng.

- Tê - rít lµ tæ chøc ®éc quyÒn mµ viÖc ®iÒu hµnh s¶n xuÊt vµ tiªu thô s¶n phÈm do mét Ban qu¶n trÞ ®¶m nhiÖm. C¸c nhµ T­ b¶n trë thµnh cæ ®«ng vµ h­ëng lîi nhuËn theo tû lÖ cæ phÇn ®· gãp.

- C«ng-xooc-xi-om lµ tæ chøc ®éc quyÒn cña nhiÒu ngµnh c«ng nghiÖp, nhiÒu h·ng bu«n, Ng©n hµng, c«ng ty b¶o hiÓm... trªn c¬ së phô thuéc vÒ tµi chÝnh vµo mét tËp ®oµn nhµ t­ b¶n nµo ®ã.

- C«ng-gê-l«-mª-rat lµ tæ chøc ®éc quyÒn khæng lå ®Æt d­íi sù kiÓm so¸t vÒ tµi chÝnh vµ qu¶n lý chung cña mét nhãm t­ b¶n ®éc quyÒn lín nhÊt. Quy m« vµ ph¹m vi cña nã v­ît ra khái biªn giíi quèc gia.

c- B¶n chÊt kinh tÕ cña CNTB ®éc quyÒn

§éc quyÒn ra ®êi tõ tù do c¹nh tranh, nã lo¹i bá sù thèng trÞ cña tù do c¹nh tranh nh­ng kh«ng thñ tiªu ®­îc c¹nh tranh mµ c¹nh tranh cµng trë nªn gay g¾t. C¹nh tranh dÉn ®Õn ®éc quyÒn, ®éc quyÒn còng ®Ó c¹nh tranh tèt h¬n. B¶n chÊt kinh tÕ cña CNTB ®éc quyÒn vÉn dùa trªn c¬ së chiÕm h÷u t­ nh©n TBCN vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt. §éc quyÒn chiÕm gi÷ vÞ trÝ thèng trÞ trong nÒn kinh tÕ, thÓ hiÖn ë sù ®éc chiÕm c¸c nguån nguyªn liÖu, ph­¬ng tiÖn vËn t¶i, thÞ tr­êng vèn, nh©n c«ng, quy luËt kinh tÕ c¬ b¶n vÉn lµ quy luËt gi¸ trÞ thÆng d­, song biÓu hiÖn ra bªn ngoµi lµ quy luËt lîi nhuËn ®éc quyÒn cao.

 

C©u 54:  Ph©n tÝch nguyªn nh©n h×nh thµnh CNTB ®éc quyÒn Nhµ n­íc vµ vai trß kinh tÕ cña Nhµ n­íc trong CNTB hiÖn ®¹i

 

a- Nguyªn nh©n h×nh thµnh CNTB ®éc quyÒn Nhµ n­íc

C¬ së nÒn t¶ng cña sù chuyÓn tõ CNTB ®éc quyÒn sang CNTB ®éc quyÒn Nhµ n­íc lµ m©u thuÉn s©u s¾c gi÷a tÝnh chÊt x· héi ho¸ cña s¶n xuÊt vµ sù chiÕm h÷u t­ nh©n TBCN vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt. Sù x· héi ho¸ cao ®ã cña lùc l­îng s¶n xuÊt ®ßi hái cã sù ®iÒu tiÕt x· héi ®èi víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt tõ mét trung t©m (®ã lµ Nhµ n­íc), nÕu kh«ng nÒn kinh tÕ sÏ bÞ khñng ho¶ng d÷ déi.

Sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ cña c¸ch m¹ng khoa häc kü thuËt hiÖn ®¹i nh­ ho¸ dÇu, hµng kh«ng, nguyªn tö, tªn löa, vò trô... ®Ó øng dông nh÷ng thµnh tùu ®ã vµo s¶n xuÊt vµ ®êi sèng th× kh«ng mét c«ng ty ®éc quyÒn khæng lå nµo ®ñ vèn ®Ó lµm, chØ cã Nhµ n­íc míi cã ®ñ kh¶ n¨ng gi¶i quyÕt.

- Do cuéc ®Êu tranh c¸ch m¹ng cña nh©n d©n thÕ giíi v× ®éc lËp d©n téc, tiÕn bé x· héi, ®Æc biÖt c«ng cuéc x©y dùng chñ nghÜa X· héi ë c¸c n­íc X· héi chñ nghÜa buéc CNTB ph¶i ®èi phã. Do ®ã, t­ b¶n ®éc quyÒn ph¶i n¾m lÊy bé m¸y nhµ n­íc ®Ó ®èi phã víi c¸c cuéc ®Êu tranh trªn.

VËy Chñ nghÜa T­ b¶n ®éc quyÒn nhµ n­íc lµ sù kÕt hîp søc m¹nh cña T­ b¶n ®éc quyÒn víi søc m¹nh cña nhµ n­íc vµo mét bé m¸y duy nhÊt, nh»m sö dông bé m¸y nhµ n­íc nh­ mét trung t©m cña toµn bé ®êi sèng kinh tÕ, ®iÒu tiÕt cã môc ®Ých c¸c qu¸ tr×nh kinh tÕ, b¶o ®¶m lîi nhuËn ®éc quyÒn cao cho c¸c tæ chøc ®éc quyÒn vµ b¶o vÖ, ph¸t triÓn quan hÖ s¶n xuÊt T­ b¶n chñ nghÜa.

b- Vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc trong CNTB hiÖn ®¹i

C¬ chÕ ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ trong CNTB tù do c¹nh tranh vµ CNTB ®éc quyÒn lµ c¬ chÕ thÞ tr­êng.

Trong CNTB ®éc quyÒn nhµ n­íc, c¬ chÕ ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ lµ kÕt hîp gi÷a c¬ chÕ thÞ tr­êng vµ sù t¸c ®éng tËp trung cña Nhµ n­íc, t¹o ra mét hÖ thèng thèng nhÊt cña sù ®iÒu tiÕt ®éc quyÒn nhµ n­íc.

Nhµ n­íc gi÷a vai trß ®iÒu tiÕt vÜ m« b»ng c¸c c«ng cô cã hiÖu qu¶ nh­ hÖ thèng tµi chÝnh nhµ n­íc, ®iÒu tiÕt hÖ thèng tiÒn tÖ, tÝn dông, c¸c chÝnh s¸ch c¬ cÊu vµ ch­¬ng tr×nh ho¸ kinh tÕ.

- Nhµ n­íc ®iÒu tiÕt c¸c qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, ®Þnh h­íng môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ tõng thêi kú.

TÝnh tù ph¸t cña thÞ tr­êng bÞ giíi h¹n bëi sù t¸c ®éng cña c¸c c¬ quan Nhµ n­íc, lµm cho nÒn kinh tÕ cã tÝnh chÊt tæ chøc h¬n, c©n ®èi h¬n nªn ®· chèng ®­îc c¸c cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ d÷ déi, lµm kinh tÕ ph¸t triÓn nhanh h¬n tr­íc.

 

Câu 55. Hàng hoá là gì? Làm rõ các thuộc tính của hàng hoá. Từ đó kể tên những hàng hoá đặc biệt mà em biết và lý giải vì sao nó là hàng hoá đặc biệt?

 

1. Hàng hoá và hai thuộc tính của hàng hoá

a. Khái niệm:  Hàng hoá là sản phẩm của lao động có thể thoả mãn nhu cầu nhất định  nào đó của con người thông qua trao đổi và mua bán.

b. Hai thuộc tính của hàng hoá

- Giá trị sử dụng: là công  dụng của hàng hoá nhằm thoả mãn  một nhu cầu nào đó của con người, thông qua trao đổi bằng mua và bán.

+ Giá trị sử dụng là thuộc tính của hàng hoá, là giá trị sử dụng cho người khác, cho xã hội thông qua trao đổi và mua bán.

- Giá trị của hàng hoá:

+ Giá trị của hàng hoá là lao động xã hội của người sản xuất kết tinh trong hàng hoá. Sản phẩm nào mà lao động hao phí để sản xuất ra chúng càng nhiều thì giá trị càng cao.

c. Mối quan hệ giữa hai thuộc tính

Hai thuộc tính của hàngốt mối quan hệ ràng buộc với nhau vừa thống nhất vừa mâu thuẫn nhau: Giá trị là nội dung, là cơ sở của giá trị trao đổi; còn giá trị trao đổi là hình thức biểu hiện ra bên ngoài của giá trị. Gía trị phản ánh quan hệ giữa người sản xuất hàng hoá, là phạm trù lịch sử chỉ tồn tại trong sản xuất hàng hóa. Giá trị là thuộc tính xã hội của hàng hoá.

- Thống nhất: Đó là hàng hoá phải có hai thuộc tính, nếu thiếu một trong hai thuộc tính không phải là hàng hoá.

- Mâu thuẫn giữa hai thuộc tính thể hiện:

+ Với tư cách là giá trị sử dụng các hàng hoá không đồng nhất về chất.

+ Với tư cách là giá trị các hàng hoá đồng nhất về chất đều là lao động đó được vật hoá.

+ Quá trình thực hiện giá trị và giá trị sử dụng là hai quá trình khác  nhau về thời gian và không gian, đó nếu giá trị hàng hoá không được thực hiện sẽ dẫn đến khủng hoảng sản xuất thừa.

2. Những hàng hóa đặc biệt.

* Sức lao động là một loại hàng hóa đặc biệt:

Vì trong quá trình lao động, sức lao động tạo ra một lượng giá trị mới lớn hơn giá trị của bản thân nó, phần dư ra so với giá trị sức lao động là giá trị thăng dư.

* Tiền tệ: Là hàng háo đặc biệt được tách ra từ trong thế giớ hàng háo làm vật ngang giá chung thống nhất cho các hàng hóa khác, nó thể hiện lao động xã họi và biểu hiện quan hệ giưa những người sản xuất hàng háo.

 

Câu 56. Làm rõ nội dung và tác động của quy luật giá trị. Việt Nam đã vận dụng quy luật này như thế nào trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

 

1. Nội dung quy luật giá trị

Theo quy luật giá trị, sản xuất và trao đổi phải dựa trên  cơ sở hao phí sức lao động xã hội cần thiết.

- Trong sản xuất:

   Mỗi người sản xuất tự quyết định hao phí lao động cá biệt của mình, nhưng giá trị của hàng hoá không phải được quyết định bởi hao phí cá biệt của từng người sản xuất hàng hoá mà bởi hao phí lao động xã hội cần thiết. Vì vậy, người sản xuất muốn bán được hàng hoá phải điều chỉnh làm sao cho mức hao phí lao động cá biệt của mình phù hợp với mức chi phí lao động mà xã hội có thể chấp nhận được; khối lượng sản phẩm mà những người sản xuất tạo ra phải phù hợp nhu cầu có khả năng thanh toán của xã hội.

- Trong trao đổi:

Lưu thông phải thực hiện theo nguyên tắc ngang giá. Hơn nữa, vì giá trị là cơ sở của giá cả, nên trước hết giá cả phụ thuộc vào giá trị. Ngoài ra trên thị trường, giá cả còn phụ thụộc vào các nhân tố: cạnh tranh, cung cầu, sức mua của đồng tiền nên giá cả thường tách riêng giá trị, lên xuống xoay quanh trục giá trị của nó. Thông qua sự vận động của giá cả trên thị trường mà quy luật giá trị phát huy tác dụng của nó.

2.  Tác động của quy luật giá trị

- Điều tiết sản xuất và lưu thông hàng hoá.

  + Điều tiết sản xuất tức là điều hoà phân bổ các yếu tố sản xuất giữa các ngành, các lĩnh vực của nền kinh tế, thông qua sự biến động của giá cả hàng hoá trên thị trường dưới tác động của quy luật giá trị.

 + Điều tiết lưu thông: thông qua sự lên xuống của giá cả, phân phối nguồn hàng hoá từ nơi giá cả thấp đến nơi có giá cả cao.

- Kích thích cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất, tăng năng xuất lao động, lực lượng sản xuất phát triển nhanh.

 + Trong nền kinh tế hàng hóa, người sản xuất muốn giành lợi thế trong cạnh tranh và tránh nguy cơ phá sản họ phải hạ thấp mức hao phí sức lao động xã hội cá biệt của mình sao cho bằng hao phí sức lao động xã hội cần thiết. Muốn vậy, họ phải luôn luôn tìm cách cải tiến kỹ thuật, cải tiến quản lý, tăng năng xuất lao động.

 + Kết quả, lực lượng sản xuất xã hội được thúc đẩy phát triển mạnh mẽ.

- Thực hiện sự lựa chọn tự nhiên và phân hoá người nghèo.

Quá trình cạnh tranh theo đuổi giá trị tất yếu dẫn đến kết quả: Những người có điều kiện sản xuất thuận lợi, có hao phí lao động cá biệt thấp hơn hao phí lao động xã hội cần thiết, nhờ đó giàu lên nhanh chóng. Họ mua sắm thêm tư liệu sản xuất, mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh. Ngược lại, những người không có điều kiện thuận lợi, rủi ro trong kinh doanh, nên bị thua lỗ nên mới dẫn tới phá sản trở thành nghèo khó.

Tác động của quy luật giá trị một mặt đào thải các yếu kém, kích thích các nhân tố tích cực phát triển. Mặt khác lại phân hoá người sản xuất thành giàu – nghèo, tạo những điều kiện xuất hiện quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa. Do vậy, đồng thời với việc thúc  đẩy sản xuất hàng hoá  phát triển, nhà nước cần có  biện pháp hạn chế mặt tiêu cực, đặc biệt trong điều kiện phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần theo định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay.

 

 

Câu 57. Hàng hoá sức lao động là gì? Khi nào sức lao động trở thành hàng hoá? Làm rõ hai thuộc tính của hàng hoá sức lao động.

Hàng hoá sức lao động

 *    Sức lao động

- Khái niệm sức lao động:  Sức lao động hay năng lực lao động là toàn bộ những năng lực thể chất và tinh thần tồn tại trong cơ thể, trong một con người đang sống, và được người đó đem ra sử dụng mỗi khi sản xuất ra một giá trị sử dụng nào đó.

*  Điều kiện biến sức lao động thành hàng hoá:

+ Thứ nhất, người lao động phải được tự do về thân thể của mình, phải có khả năng chi phối sức lao động ấy và chỉ bán sức lao động trong một thời gian nhất định.

+ Thứ hai, người lao động không còn tư liệu sản xuất cần thiết để tự mình thực hiện lao động và cũng không có của cải gì khác, muốn sống chỉ còn cách bán sức lao động cho người khác sử dụng.

=> Sự tồn tại đồng thời hai điều kiện núi trờn tất yếu biến sức lao động thành hàng hóa. Sức lao động biến thành hàng hoỏ là điều kiện quyết định để tiền biến thành tư bản.

*  Hai thuộc tính của hàng hoá sức lao động

   Giống như hàng hoá khác, hàng hoá sức lao động cũng có hai thuộc tính: Giá trị và giá trị sử dụng.

-  Giá trị của hàng hoá sức lao động do số lượng lao động xã hội cần thiết để sản xuất và tái sản xuất ra nó quyết định. Giá trị của sức lao động được quy về giá trị của toàn bộ tư liệu sinh hoạt cần thiết để sản xuất và tái sản xuất ra sức lao động quyết định, để duy trì đời sống của công nhân làm thuê và gia đình họ.

+  Giá trị hàng hoá sức lao động khác với hàng hoá thông thường ở chỗ nó bao hàm cả yếu tố tinh thần và yếu tố lịch sử, phụ thuộc vào hoàn cảnh lịch sử của từng nước, từng thời kỳ, phụ thuộc vào trình độ văn minh đã đạt được của mỗi nước.

+  Giá trị hàng hoá sức lao động do những bộ phận sau hợp thành:

         Một là giá trị những tư liệu sinh hoạt về vật chất và tinh thần cần thiết để tái sản xuất sức lao động, duy trì nòi giống công nhân

Hai là, phí tổn đào tạo công nhân

Ba là, giá trị những tư liệu sinh hoạt vật chất và tinh thần cần thiết cho con cái công nhân.

- Giá trị sử dụng của hàng hoá sức lao động chỉ thể hiện ra trong quá trình tiêu dùng sức lao động, tức là quá trình tiêu dùng sức lao động của người công nhân. Quá trình đó là quá trình sản xuất ra một loạt hàng hoá nào đó; đồng thời là quá trình tạo ra giá trị mới lớn hơn giá trị của bản thân sức lao động.  Phần lớn hơn đó chính là giá trị thặng dư mà nhà tư bản chiếm đoạt. Đó chính là đặc điểm riêng của giá trị sử dụng của hàng hoá sức lao động. Đặc điểm này là chìa khoá để giải quyết mâu thuẫn trong công thức chung của chủ nghĩa tư bản.

 

Câu 58. Lấy ví dụ về một quá trình sản xuất giá trị thặng dư. Từ đó cho biết giá trị thặng dư là gì? Tư bản bất biến là gì? Tư bản khả biến là gì?

1. Sự thống nhất giữa quá trình sản xuất ra giá trị sử dụng và quá trình sản xuất ra giá trị thặng dư

- Qua trình nhà tư bản tiêu dùng hàng hóa sức lao động và tư liệu sản xuất ra giá trị thặng dư có hai đặ điểm:

+ Một là, công nhân làm việc dưới sự kiểm soát của nhà TB

+Hai là, sản phẩm làm ra thuộc tính sở hữu nhà tư bản.

Ví dụ:

-  Gỉa sử, đẻ chế tạo ra 10 kg sợi, nhà tư bản phải ứng ra số tiền 10$ để mua 10kg bông, 2$ cho hao mòn máy móc và 3$ mua sức lao động của công nhân điều khiển máy móc trong một ngày ( 12 giờ ); cuối cùng giả định trong quá trình sản xuất sợi đã hao phí theo thời gian lao động xã hội cần thiết

- Gỉa sử kéo 10 kg bông thành sợi mất 6 giờ và mỗi giờ công nhân tạo ra một giá trị 0,5 $:           0,5$ x 6 = 3$

Vậy giá trị của 1 kg sợi là:

    Gía trị 10kg bông chuyển vào:        10$

   Gía trị của máy móc chuyển vào:     2$

   Gía trị do công nhân tạo ra:              3$

    Tổng  cộng :                                     15$

Nếu quá trình lao động chỉ dựng ở đó (công nhân làm việc 6 giờ) thì không có giá trị thặng dư. Nhưng nhà tư bản đã mua sức lao động trong 12 giờ chứ không phải trong 6 giờ. Việc sử dụng sức lao động trong ngày đó là thuộc quyền của nhà tư bản

Nếu nhà tư bản bắt công nhân làm việc 12 giờ trong ngày như đã thỏa thuận thì: Chi phí sản xuất: - Tiền mua bông  20 kg là: 20$ - Hao mòn máy móc là:      4$ - Tiền mua SLĐ trong 1 ngày:  3$	Gía trị của sản phẩm mới:  - Gía trị của bông được chuyển vào sợi :       20$ -  Gía trị máy móc được chuyển vào sợi:       4$ - Gía trị do lao động của công nhân tạo ra trong 12h lao động: 6 $
Cộng: 27 $	Cộng:   30$
Gía trị thặng dư:   30$ - 27$  = 3$

Như vậy, 27$ ứng trước của nhà tư bản đã chuyển thành 30$ đem lại một giá trị thăng dự 3 $. Do đó tiền tệ ứng ra ban đầu đã chuyển hóa thành TB

* Kết luận:

- Một là, giá trị thăng dư là phần giá trị mới dôi ra ngoái giá trị lao động do công nhân tạo ra và bị nhà tư bản chiếm không.

- Hai là, ngày lao động của công nhân chia thành hia phần: Thời gian lao động cần thiết; thời gian lao động thặng dư.

- Ba là, giá trị của hàng hóa gồm hai phần: giá trị TLSX, giá trị lao động trừu tượng của CN tạo ra trong quá trình lao động, gọi là giá mới lớn hơn giá trị của bản thân nó. Đây chính là chì khóa để giải quyết mâu thuẫn công thức chung của CNTB.

   2. Tư bản bất biến và tư bản khả biến

a. Khái niệm tư bản

      Tư bản là giá trị mang lại giá trị thặng dư bằng cách bóc lột lao động không công  của công nhân làm thuê.

b. Tư bản bất biến và tư bản khả biến

            -  Tư bản bất biến (ký hiệu là c)

Bộ phận tư bản biểu hiện thành giá trị tư liệu sản xuất mà giá trị của nó được bảo tồn và chuyển hoá nguyên vào sản phẩm, tức là giá trị của nó không có sự thay đổi về lượng trong quá trình sản xuất, được gọi là tư bản bất biến.

             - Tư bản khả biến (ký hiệu là v)        

           Bộ phận tư bản dùng để mua sức lao động mà giá trị của nó có sự tăng thêm về lượng trong quá trình sản xuất, được gọi là tư bản khả biến.

            - ý nghĩa:

·                                        Việc phát hiện tính chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hoá đã giúp C.Mác xác định sự khác nhau giữa tư bản bất biến và tư bản khả biến. Việc phân chia tư bản thành tư bản bất biến và tư bản khả biến chỉ rõ tư bản bất biến chỉ là điều kiện cần, còn nguồn gốc thực sự tạo ra giá trị thặng dư là tư bản khả biến.

 

Câu 59. Phân biệt giá trị thặng dư tuyệt đối, giá trị thặng dư tương đối và giá trị thặng dư siêu ngạch. Tại sao sản xuất giá trị thặng dư được coi là quy luật kinh tế tuyệt đối của chủ nghĩa tư bản?

 

1.Phân biệt giá trị thặng dư tuyệt đối, giá trị thặng dư tương đối và giá trị thặng dư siêu ngạch

a.  Sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối

- Là phương pháp SX giá trị thặng dư thu được do kéo dài thời gian lao động vượt quá thời gian lao động cần thiết, trong khi năng suất lao động, giá trị sức lao động và thời gian lao động cần thiết không thay đổi.

- Như vậy, khi kéo dài tuyệt đối ngày lao động trong điều kiện thời gian lao động tất yếu không thay đổi, thì thời gian lao động thặng dư tăng lên, nên tỷ suất giá trị thặng dư tăng lên.

 - Phương pháp nâng cao trình độ bóc lột bằng cách kéo dài toàn bộ ngày lao động một cách tuyệt đối gọi là phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối.

- Bóc lột giá trị thặng dư tuyệt đối gặp phải giới hạn về thể chất và tinh thần, đồng thời vấp phải sức đấu tranh ngày càng mạnh mẽ của công nhân nên với độ dài ngày lao động không thay đổi, nhà tư bản sẽ nâng cao trình độ bóc lột bằng việc tăng cường độ lao động. Thực chất tăng cường độ lao động cũng giống như kéo dài ngày lao động.

=> KL: kéo dài thời gian lao động cũng như tăng cường độ lao động là để sản xuất ra giá trị thặng dư tuyệt đối.

b. Sản xuất giá trị thặng dư tương đối

- Là giá trị thặng dư thu được do rút ngắn thời gian lao động tất yếu trong điều kiện độ dài của ngày lao động không đổi, nhờ đó tăng thời gian lao động thặng dư.

- SX m tương đối là phương pháp nâng cao trình độ bóc lột bằng cách rút ngắn thời gian lao động cần thiết để kéo dài thời gian lao động thặng dư trong điều kiện độ dài của ngày lao động vẫn như cũ gọi là phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tương đối

- Muốn rút ngắn thời gian lao động tất yếu thì phải hạ thấp gía trị sức lao động, bằng cách giảm giá trị tư liệu sinh hoạt và dịch vụ cần thiết cho người  CN. Do đó phải tăng năng suất lao động xã hội trong các ngành sản xuất tư liệu sinh hoạt, các ngành SX TLSX để trang bị cho ngành sản xuất ra các tư liệu tiêu dùng.

C. Sản xuất giá trị thặng dư siêu ngạch

- Là phần giá trị thặng dư thu được do áp dụng công nghệ mới sớm hơn các xí nghiệp khác làm cho giá trị cá biệt của hàng hoá thấp hơn giá trị thị trường của nó. Khi số đông các xí nghiệp đều đổi mới kỹ thuật và công nghệ một cách phổ biến thì giá trị thặng dư siêu ngạch của doanh nghiệp đó sẽ không còn nữa.

- Giá trị thặng dư siêu ngạch là phần giá trị thặng dư  phụ thêm xuất hiện khi doanh nghiệp áp dụng công nghệ mới sớm hơn các doanh nghiệp khác làm cho giá trị cá biệt của hàng hoá thấp hơn giá trị xã hội.

-  Giá trị thặng dư siêu ngạch là hiện tượng tạm thời trong từng doanh nghiệp, nhưng trong phạm vi xã hội nó thường xuyên tồn tại. Theo đuổi giá trị thặng dư siêu ngạch là khát vọng của nhà tư bản và là động lực mạnh nhất thúc đẩy các nhà tư bản cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất, tăng năng suất lao động, làm cho năng suất lao động tăng lên nhanh chóng.

* So sánh giá trị thặng dư siêu ngạch và giá trị thặng dư tương đối

  - Điểm giống nhau: Giá trị thặng dư siêu ngạch và giá trị thặng dư tương đối có một cơ sở chung là chúng đều dựa trên cơ sở tăng năng suất lao động.

- Điểm khác nhau:

GTTD tương đối	GTTD siêu ngạch
-  Do tăng NSLĐ XH - Toàn bộ các nhà TB thu - Biểu MQH giữa CN với nhà TB	- Do tăng năng suất lao động cá biệt. - Từng nhà Tb thu - Biểu hiện MQH giữa CN với nhà TB và giữa các nhà TB với nhau

 

 

2. Sản xuất giá trị thặng dư – quy luật kinh tế tuyệt đối của CNTB

- Mục đích của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa là giá trị thặng dư ngày càng nhiều.

   - Phương tiện và thủ đoạn để có nhiều giá trị thặng dư là tăng cường các phương tiện kỹ thuật và quản lý (thể hiện ở hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư )

  -  Mỗi phương thức sản xuất bao giờ cũng tồn tại một quy luật kinh tế phản ánh MQH bản chất nhất của phương thức sản xuất theo Các Mác, chế tạo ra trị thặng dư đó là quy luật kinh tế tuyệt đối của phương thức sản xuất TBCN

- Giá trị thặng dư là phần giá trị dôi ra ngoài giá trị sức lao động do CN làm thuê tạo ra và bị nhà TB chiếm không, phản ánh MQH kinh tế bản chất nhất của CNTB – quan hệ bóc lột lao động làm thuê. Giá trị thặng dư do lao động không công của CN tạo ra là nguồn gốc làm giàu của các nhà TB.

- Theo đuổi giá trị thặng dư tối đa là mục đích và động cơ thúc đẩy sự hoạt động của mỗi nhà TB cũng như toàn bộ XH TB. Nhà TB cố gắng SX ra hàng hóa với chất lượng tốt cũng là để thu được nhiều giá trị thặng dư.

- SX giá trị thặng dư tối đa không chỉ phản ánh mục đích của nền SX hàng hóa TBCN mà còn vạch rõ phương tiện, thủ đoạn sử dụng để đạt được mục đích như tăng cường bóc lột CN làm thuê bằng cách tăng cường độ lao động và kéo dài thời gian lao động, tăng năng suất lao động và mở rộng SX.

=> Như vậy sản xuất ra giá trị thặng dư là quy luật kinh tế tuyệt đối của CNTB là cơ sở của sự tồn tại và phát triển TBCN. Nội dung của nó là SX ra giá trị thặng dư tối đa bằng cách tăng cường bóc lột CN lao động làm thuê.  Quy luật giá trị thặng dư ra đời và tồn tại cùng với sự ra đời và tồn tại của CNTB . Nó là động lực vận động, phát triển của chủ nghĩa tư bản, đồng thời nó cũng làm cho mọi mâu thuẫn của chủ nghĩa tư bản ngày càng sâu sắc, đưa đến sự thay thế tất yếu chủ nghĩa tư bản bằng một xã hội cao hơn.

 

Câu 60. So sánh để chỉ ra điểm giống và khác nhau giữa giá trị thặng dư và lợi nhuận. Phân biệt giữa lợi nhuận thương nghiệp, lợi tức cho vay, lợi nhuận ngân hàng và địa tô TBCN. Tại sao nói đó là các hình thái biến tướng của giá trị thặng dư?

1. So sánh giá trị thặng dư và lợi nhuận

a. Khái niệm giá trị thặng dư: Giá trị thặng dư là phần giá trị mới dôi ra ngoài giá trị sức lao động do CN tạo ra bị nhà TB chiếm không (ký hiệu là m)

b. Khái niệm lợi nhuận: Lợi nhuận là số tiền lời mà nhà tư bản thu được do có sự chênh lệch giữa giá trị hàng hoá và chi phí tư bản. (ký hiệu là p)

(Hay lợi nhuận chính là giá trị thặng dư được so với toàn bộ tư bản ứng trước, được quan niệm là con đẻ của toàn bộ tư bản ứng trước)

c. So sánh giá trị thặng dư và lợi nhuận

+ Về mặt lượng: lợi nhuận và giá trị thặng dư thường không bằng nhau,lợi nhuận có thể cao hơn hoặc thấp hơn giá trị thặng dư tuỳ thuộc vào giá cả hàng hoá do quan hệ cung - cầu quy định. Nhưng xét trên phạm vi toàn xã hội, tổng số lợi nhuận luôn ngang bằng tổng số giá trị thặng dư

+ Về mặt chất: Thực chất lợi nhuận và giá trị thặng dư đều là một, lợi nhuận chẳng qua chỉ là một hình thái thần bí hoá của giá trị thặng dư. Phạm trù lợi nhuận phản ánh sai lệch bản chất quan hệ sản xuất giữa nhà tư bản và lao động làm thuê, vì nó làm cho người ta tưởng rằng giá trị thặng dư không phải chỉ do lao động làm thuê tạo ra mà là do toàn bộ Tb ứng trước sinh ra.

 2. Phân biệt giữa lợi nhuận thương nghiệp, lợi tức cho vay, lợi nhuận ngân hàng và địa tô TBCN

 a. TB thương nghiệp và lợi nhuận thương nghiệp

- Trong CNTB, TB thương nghiệp là một bộ phận của TB công nghiệp được tách rời ra để phục vụ quá trình lưu thông hàng hóa của TB công nghiệp.

-  Việc tạo ra giá trị thặng dư và phân chia giá trị thặng dư là hai vấn đề khác nhau. Lĩnh vực lưu thông cũng như hoạt động của các nhà TB thương nghiệp tuy không tạo ra giá trị thặng dư nhưng di vị trí, tầm quan trọng của lưu thông đối với sự phát triển của SX và tái SX nên các nhà TB vẫn được tham gia vào việc phân chia giá trị thặng dư cùng với các nhà TBCN, và phần giá trị mà các nhà TB thương nghiệp được chia chính là lợi nhuận thương nghiệp.

     => Vì vậy, thực chất thì lợi nhuận thương nghiệp là một phần giá trị thặng dư được sáng tạo ra trong lĩnh vực sản xuất mà nhà tư bản công nghiệp nhường cho nhà tư bản thương nghiệp để tư bản thương nghiệp bán hàng hoá cho mình.

  b. TB cho vay và lợi tức cho vay

- TB cho vay là TB tiền tệ tạm thời nhàn rỗi mà người chủ sở hữu nó cho người khác sử dụng trong một thời gian nhằm nhận được số tiền lời nhất định. Số tiền đó được gọi là lợi tức.

-Do có TB tiền tệ để nhàn rỗi nên nhà TB cho vay đã chuyển tiền của mình cho nhà TB đi vay sử dụng. tiền nhàn rỗi khi vào tay nhà TB đi vay sẽ trở thành TB lưu động. Trong quá trình vận động nhà TB sẽ thu được lợi nhận bình quân nhưng nhà TB đi vay không được hưởng toàn bộ số lợi nhuận bình quân đó mà phải trích ra một phần trả cho nhà TB cho vay dưới hình thức lợi tức

- Như vậy, lợi tức chính là một phần lợi nhuận bình quân mà nhà tư bản đi vay phải trả cho nhà tư bản cho vay về quyền sở hữu tư bản để được quyền sử dụng tư bản trong một thời gian nhất định. Lợi tức ký hiệu là z

- Nguồn gốc của lợi tức cũng là một phần giá trị thặng dư do công nhân sáng tạo ra trong lĩnh vực sản xuất.

c. Ngân hàng và lợi nhuận ngân hàng

- Ngân hàng trong CNTB là xí nghiệp kinh doanh tiền tệ, làm môi giới giữa người đi vay và người cho vay. Ngân hàng có hai nghiệp vụ : nhận gửi và cho vay. Về nguyên tắc lợi tức cho vay phải cao hơn lợi tức nhận gửi.

- Sự chênh lệch giữa lợi tức cho vay và lợi tức nhận gửi sau khi trừ đi những chi phí về nghiệp vụ kinh doanh ngân hàng cộng với các thu nhập khác về kinh doanh tư bản tiền tệ hình thành nên lợi nhuận ngân hàng.

- Nguồn gốc của lợi nhuận ngân hàng là một phần giá trị thặng dư do công nhân sáng tạo ra trong lĩnh vực sản xuất.

d. QHSX TBCN trong nông nghiệp và địa tô TBCN.

- Cũng như các nhà tư bản kinh doanh trong công nghiệp, các nhà tư bản kinh doanh trong nông nghiệp cũng phải thu được lợi nhuận bình quân. Nhưng muốn kinh doanh trong nông nghiệp thì họ phải thuê ruộng đất của địa chủ. Vì vậy, ngoài lợi nhuận bình quân ra nhà tư bản kinh doanh nông nghiệp phải thu thêm được một phần lợi nhuận siêu ngạch. Lợi nhuận siêu ngạch này tương đối ổn định và lâu dài và nhà tư bản kinh doanh nông nghiệp dùng để trả cho người sở hữu ruộng dưới hình thái địa tô tư bản chủ nghĩa.

- Như vậy,địa tô tư bản chủ nghĩa là phần lợi nhuận siêu ngạch ngoài lợi nhuận bình quân của tư bản đầu tư trong nông nghiệp do công nhân nông nghiệp tạo ra mà các nhà tư bản kinh doanh nông nghiệp phải nộp cho địa chủ.

- Nguồn gốc của địa tô tư bản chủ nghĩa là là một phần giá trị thặng dư do công nhân  nông nghiệp sáng tạo ra trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp.

KL: lợi nhuận thương nghiệp, lợi tức cho vay, lợi nhuận ngân hàng và địa tô TBCN đều là các hình thái biến tướng của giá trị thặng dư do công sáng tạo ra trong lĩnh vực sản xuất công nghiệp, nông nghiệp.

Deva Designer

Author & Editor

Mình đã tự làm các file mathematica dựa trên các video trên youtube.Mục đích của mình chỉ là Share cho những ai lười làm như mình.